• 006.jpg
  • 013.jpg
  • 016.jpg
  • 048.jpg
  • 093.jpg
  • 196.jpg

Pleidooi voor het behoud van onze traditionele vlechtmethodes

De introductie van uitheemse vlechtstijlen betekent de teloorgang van een eeuwenoud streekgebonden ambacht. Het is momenteel een hype om uitheemse vlechtstijlen (o.a. Engelse vlechtstijlen) in Nederland te introduceren. Vaak wordt daarbij de boodschap meegegeven dat de traditionele vlechtmethodes niet meer te achterhalen zijn en de Engelse vlechtmethodes dan een goed alternatief zou zijn. Ook wordt regelmatig beweerd dat in het verleden in Nederland waarschijnlijk ook op deze wijze gevlochten werd of dat deze vlechtmethodes beter zijn voor de heggen dan onze eigen stijlen. Daarnaast worden vlechtstijlen bedacht en als historisch neergezet.

 

Onze traditionele Nederlandse vlechtstijlen verdwijnen hierdoor verder uit beeld en vindt er een cultuurhistorische ‘vervuiling’ plaats. Een eeuwenoud streekgebonden ambacht dat door onze voorouders gevormd is onder eeuwenlange landschapsgebonden omstandigheden gaat hierdoor voorgoed voor onze kleinkinderen verloren. Dat is bijzonder jammer want dat betekent de teloorgang van een stuk cultuurhistorie, vaak door onwetendheid of slechte voorlichting. Daarom ons pleidooi voor het behoud en herstel van de streekgebonden traditionele veekeringen en onderhoudsmethodes op de oorspronkelijke plek.

 

Voorbeelden van herintroductie van traditionele vlechtheggen
Een voorbeeld hoe we in Nederland hiermee wel goed om gaan is het starten van een vlechtheggenproject in Het Groene Woud. De aanleiding hiervan was de ontdekking in oude geschriften van beschrijvingen van een vlechttechniek in Kasteren bij Liempde. Ook de herintroductie van het traditionele Maasheggenvlechten met daaraan verbonden het NK Maasheggenvlechten is een goed voorbeeld. Om de historie rondom de oude veekeringen en vlechtmethodes weer in beeld te krijgen, is er wel onderzoek nodig. Indien blijkt dat die streekgebonden methodes niet meer te achterhalen zijn, maak dan gebruik van de vlechtmethodes die in een soortgelijk Nederlands landschap bekend zijn. Dit zal de eigen regionale stijl redelijk dicht benaderen omdat uit onderzoek blijkt dat de Nederlandse vlechtstijlen in grote lijnen weinig van elkaar verschilden.

 

Behoud van een stuk streekgebonden cultuurhistorie bijzonder waardevol
In een tijd van wereldwijde nivellering van de cultuur is het behoud van een stukje eigen streekgebonden historie voor onszelf en toekomstige generaties bijzonder waardevol. Iets wat we moeten koesteren en in ere herstellen. In Nederland had men overal zijn eigen traditionele methoden van aanleg en beheer van veekeringen. In de aard en het uiterlijk van deze veekeringen en het beheer daarvan valt veel van de cultuur van de plaatselijke boerenbevolking af te lezen. Hierin ligt ook een deel van de geschiedenis van de streek opgeslagen. Niet alleen de vaardigheden en het vakmanschap van boeren als heggenvlechters, maar ook dat van andere ambachtslieden, zoals smeden en schoenmakers.

 

Want de eeuwenoude ontwikkeling van de veekeringen en het onderhoud vertelt ook een stukje geschiedenis van de omgang van de boeren met hun vee in relatie tot de natuurlijke elementen. Ook was er verschil in een veekering die bestemd was om het vee in een perceel of juist buiten een perceel te houden. Het vee hoorde buiten het bouwland en binnen een weiland te blijven. Al deze elementen tezamen hadden invloed op de veekeringen en het beheer daarvan en kunnen nu als cultuurhistorie voor de betrokken streek gezien worden.

Contact

Wim de Vrij
Coördinator
Vlechtheggen Zuid-Nederland
tel. 0413 - 478252
of 06 - 23370534
info@vlechtheggen.nl

 

logoPBC logo Brabants landschap  logo Limburgs landschap  HGW Label Logo nieuw 
Logo SdBB 
NPL logo 2013 fonds voor cultuurparticipatie logo dtop